Stel je rijdt twintig kilometer heen en terug, elke werkdag. Dat zijn ruim tweehonderdtachtig kilometer per week.
▶Inhoudsopgave
De brandstofprijs staat op anderhalf euro per liter, en je auto doet zes liter per honderd. Reken maar uit: dat is bijna honderdveertig euro per week.
Op een maand gespreid over vijf dagen, al snel drieduizend euro per jaar. En dan hebben we nog geen onderhoud, geen banden, geen APK en geen afschrijving meegerekend. Nu zie je waarom ik steeds meer forensen op een e-bike zie op de A12. Niet alleen omdat het goedkoper is, maar omdat het gewoon slimmer is. Laten we eens kijken wat het écht kost om elektriciteit te tanken versus brandstof.
De cijfers die ertoe doen
Een e-bike verbruikt gemiddeld vijftien tot twintig kilowattuur per honderd kilometer. Dat klinkt abstract, maar het is eigenlijk heel simpel: als je thuis laadt tegen het gangbare tarief van ongeveer vijfentwintig cent per kilowattuur, dan kost één volle lading voor twintig kilometer ongeveer vijftig tot zestig cent.
Rijd je elke dag heen en terug, dan heb je per week misschien drie euro aan stroom nodig. Per maand twaalf euro.
Waar de auto extra kost
Per jaar honderdvijftig euro. Vergelijk dat met de auto: drieduizend euro per jaar is een voorzichtige schatting. Het verschil is enorm. En wat me opvalt is dat mensen dat verschil zelden berekenen.
Ze klagen over de pomp, maar pakken nooit de rekening. Brandstof is niet het enige.
Onderhoud, banden, verzekering, motorrijtuigenbelasting, parkeerkosten op het werk — dat stapelt zich op. Een e-bike heeft geen APK, geen motorverzekering, geen wegenbelasting. Je betaalt een nieuwe ketting of riem om de paar jaar, een set remblokken, en af en toe een band. Dat is het.
Eerlijk gezegd vind ik dat de discussie over woon-werkverkeer te vaak draait om vergoedingen en te weinig om werkelijke kosten. De FNV pleit voor een brandstofplafond en hogere kilometervergoeding. Dat is begrijpelijk, maar het lost het fundamentele probleem niet op: een auto is gewoon duur, ongeacht wie betaalt.
De vergoeding die je krijgt
Voor rijksmedewerkers geldt een vergoeding van negentien cent per kilometer voor eigen vervoer.
Particulieren mogen tot achtentwintig cent per kilometer aftrekken als zakelijke kilometers. Reken maar na: twintig kilometer heen en terug, vijf dagen per week, is tweehonderd euro per maand vergoeding. Dat dekt de brandstof, maar het dekt lang niet alle kosten. En hier zit het probleem.
Wat een e-bike echt oplevert
Die vergoeding maakt het rijden met de auto aanvaardbaar, maar niet goedkoop. Het is een buffer die de pijn vermindert, niet een oplossing die de pijn wegneemt.
Stel: je koopt een degelijke e-bike voor drieduizend euro. Rijdt je er vijf jaar mee, dan is dat vijfhonderd euro per jaar afschrijving. Bereken zelf hoeveel je jaarlijks bespaart door de auto te laten staan.
Voeg daar honderdvijftig euro stroom en misschien tweehonderd euro onderhoud per jaar bij. Dat is ruim negenhonderd euro per jaar, alles bij elkaar. De auto kost je minimaal drieduizend euro per jaar, vaak meer.
Het verschil is tweeduizend euro per jaar, vijfduizend over vijf jaar. Dat is geen detail.
Dat is een vakantie, een nieuwe fiets, of gewoon een flinke buffer op je rekening. Wat ik merk bij collega's en kennissen: zodra ze één keer hebben gerekend, kijken ze anders naar de A12. Niet uit idealisme, maar uit rekenkunde.
De praktische kant
Nu hoor ik je denken: "Ja, maar het weer. Regen, wind, winter." Daar heb ik begrip voor.
Ik forense zelf door alle weersomstandigheden, en het is niet altijd een feestje.
Maar een goede regenjas en een e-bike met een stabiel frame maken het dragelijk. En in de zomer? Dan rijd je met een grijnsgezicht terug.
De afstand is ook een factor. Twintig kilometer heen is voor de meeste mensen prima te doen op een e-bike, zeker met een middenmotor die soepel meewerkt.
Wat merken als Riese & Müller en Cube bieden
Boven de dertig kilometer wordt het voor sommigen te veel, en dan is de auto of het openbaar vervoer een betere keuze. Maar voor de klassieke forens van tien tot vijftentig kilometer? De e-bike wint het op lange termijn. Goede e-bikes voor woon-werkverkeer zijn er genoeg.
Riese & Müller maakt frames die stabiel zijn bij hoge snelheid, belangrijk als je dagelijks op drukke fietspaden rijdt.
Cube heeft modellen met Bosch-motoren die betrouwbaar en stil zijn. Gazelle kent de Nederlandse markt als geen ander. En merken als Velotric bieden tegenwoordig degelijke alternatieven tegen een scherpere prijs.
Wat belangrijk is: kies geen speed-pedelec van dertig kilo voor doorrijden in de stad. Kies een lichte, wendbare e-bike met een verende voorvork.
Die voorvork is belangrijker dan achtervering, want die neemt de schokken op die je rug voorkomen. En een stille motor met voldoende koppel is beter dan een die vijfentachtig newtonmeter levert maar lawaai maakt als een boormachine.
Het verschil dat je voelt
Brandstofprijzen stijgen, dalen, en stijgen weer. De FNV vraagt om plafonds, de overheid kijkt ernaar, en intussen blijft de pomp draaien. Elektriciteit is voorspelbaar.
Je laadt thuis, je weet wat het kost, en je hoeft niet te schrikken van een nieuw nieuwsbericht over olieprijzen. Dat vind ik trouwens het mooiste verschil: de zekerheid. Met een e-bike weet je precies wat je uitgeeft. Geen verrassingen, geen extra kosten, geen gedoe met tankkaarten of declaraties.
Gewoon laden en rijden. De rekening is simpel. De conclusie ook.
Voor woon-werkverkeer onder de vijftig kilometer is een e-bike niet alleen goedkoper, maar ook voorspelbaarder, stiller, en als je de kosten voor parkeren versus stallen meerekent, op een gegeven moment ook nog eens leuker.
En als je dan toch moet regenen — nou, dan heb je tenminste niet drieduizend euro per jaar aan brandstof uitgegeven.